Chcę wiedzieć wszystko

Muzyka liturgiczna

Pin
Send
Share
Send


Organista w katedrze w Lozannie

Muzyka liturgiczna jest formą muzyki powstałą w ramach ceremonii religijnej. Obejmuje on wiele tradycji, zarówno starożytnych, jak i współczesnych. Muzyka liturgiczna jest najbardziej znana jako część Mszy katolickiej, anglikańskiej Mszy Świętej, mszy luterańskiej, liturgii prawosławnej i innych nabożeństw chrześcijańskich, w tym Boskiego Oficjum. Taką muzykę ceremonialną w tradycji judeochrześcijańskiej można prześledzić zarówno w świątyni, jak i w synagodze w Hebrajczykach.

Cechy, które tworzą charakterystyczny charakter muzyki liturgicznej, są zakorzenione w koncepcji i kompozycji muzyki zgodnie z normami i potrzebami różnych historycznych liturgii poszczególnych wyznań. Chociaż najczęściej przypisuje się to tradycjom zachodnim i judeo-chrześcijańskim, muzykę towarzyszącą rytuałom religijnym można prześledzić także w starożytnych kulturach, takich jak chińskie i indyjskie.

Dla kompozytorów okresu baroku kompozycja muzyczna nie była przede wszystkim ćwiczeniem w zakresie wzajemnego oddziaływania kompozytorskiego, lecz miała głębokie duchowe i religijne podstawy. Johann Sebastian Bach stwierdził: „Jedynym i ostatecznym celem basu figurowanego nie powinno być nic innego jak chwała Boga i rekreacja umysłu. Tam, gdzie ten obiekt nie jest widoczny, nie może być prawdziwej muzyki, a jedynie piekielne skrobanie i piskliwy. ” Na Bacha duży wpływ wywarło twierdzenie Marcina Lutra, że ​​muzyka jest „darem od Boga, a nie darem ludzkim” i „kazaniem dźwiękowym”.

Współczesna muzyka liturgiczna obejmuje szeroką gamę form i stylów, od chorału gregoriańskiego po popularne chrześcijańskie hymny i afrykańskie bębnienie.

Tradycja żydowska

Miriam prowadzi izraelskie kobiety i dzieci w starożytnej pieśni zwycięstwa.

Święte śpiewanie w tradycji hebrajskiej sięga pieśni Miriam i Mojżesza, podobno śpiewanych, gdy Izraelici przekroczyli Morze Czerwone. Tradycyjnie uważa się, że król Dawid napisał większość psalmów biblijnych. Jednak uczeni uważają, że wielu z nich zostało znacznie później skomponowanych przez kapłanów i zaprojektowanych do śpiewania w świątyni w Jerozolimie w ramach formalnej liturgii.

Psalmy obejmowały wiele różnych gatunków, od modlitw błagania do żałoby, marszów triumfalnych i hymnów intronizacyjnych. Wiele z nich było pieśniami uwielbienia, o czym świadczy Psalm 98: „Róbcie radosny hałas Panu, po całej ziemi: róbcie głośny hałas, radujcie się i śpiewajcie chwały”.

Źródła biblijne i talmudyczne wspominają o następujących instrumentach, które były używane w starożytnej świątyni:

  • Nevel, 12-strunowa harfa;
  • Kinnor, lira z dziesięcioma strunami;
  • Shofar, wydrążony róg barana;
  • chatzutzeralub trąbka wykonana ze srebra;
  • tof lub mały bęben;
  • metziltayimlub talerz;
  • paamon lub dzwon;
  • halil lub duży flet.

Według Miszny regularna orkiestra świątynna składała się z 12 instrumentów i chóru 12 śpiewaków. Najwcześniejsza muzyka synagogalna oparta była na systemie podobno używanym w świątyni.

Po zniszczeniu świątyni i późniejszej diasporze narodu żydowskiego wypracowano konsensus, że wszelka muzyka i śpiew będą zakazane. Zostało to z reguły skodyfikowane przez wczesne żydowskie władze rabiniczne. Jednak zakaz śpiewania i muzyki wkrótce stał się obowiązujący na zewnątrz nabożeństw. W synagodze wkrótce pojawił się zwyczaj śpiewania.

Żydowska muzyka liturgiczna zaczęła krystalizować w określonej formie wraz z piyyutim (wiersze liturgiczne), z których wiele pokazuje wzajemne oddziaływanie wpływów islamskich wynikających z diaspory żydowskiej w krajach muzułmańskich. Podobny wpływ chrześcijańskiej tradycji muzycznej odczuwano później w Europie. Kantor śpiewał melodie wybrane przez pisarza lub przez niego samego, wprowadzając w ten sposób ustalone melodie do muzyki synagogalnej. Kantorzy nadal odmawiali tradycyjne modlitwy, które śpiewano bardziej niż śpiewano. W chwilach natchnienia kantor czasami wypowiadał zdanie o niezwykłej urodzie, które czasami trafiało do tradycji kongregacyjnej i przechodziło na kolejne pokolenia.

Dziś większość liturgii żydowskiej śpiewa się lub intonuje tradycyjną melodią lub tropem. W zależności od wielkości i platformy wiele synagog wyznacza lub zatrudnia profesjonalistów lub świeckich hazzan (kantor) w celu prowadzenia zgromadzenia w modlitwie.

Chrześcijańska tradycja muzyki liturgicznej

Wraz z upadkiem Rzymu i panowaniem chrześcijaństwa w Europie w trzecim i czwartym wieku, nasiona, które rozkwitłyby w muzyce zachodniej, zostały zasadzone głęboko na żyznej glebie wiary i praktyki religijnej. Ocena Arnolda Toynbee, że chrześcijański kościół jako „poczwarka, z której wyłoniło się nasze zachodnie społeczeństwo”, potwierdza rolę, jaką chrześcijańska myśl odegrała w rozwoju zachodniej teorii muzyki, estetyki i aksjologii.

Wczesny kościół był małą, wrażliwą grupą, której jedną z misji było nawrócenie pogańskiej Europy. W ten sposób starał się oprzeć wszelkim wpływom otaczających pogańskich kultur. Pierwsi chrześcijanie uważali, że jest to kluczowe dla ich misji, i uważali za konieczne podporządkowanie wszystkich ziemskich rzeczy, w tym muzyki, ostatecznemu celowi, jakim jest ochrona wiecznego stanu duszy.

Grecka filozofia, która weszła do wczesnego kościoła chrześcijańskiego przez Rzym, utrzymywała, że ​​muzyka jest medium, które ma powiązania z siłami natury i posiada moc oddziaływania na ludzką myśl i postępowanie. Takie podejście zostało zasymilowane z kulturą wczesnego kościoła i powtórzone w pismach kilku filozofów chrześcijańskich, w szczególności Boecjusza (ok. 480-524 n.e.) i św. Augustyna (354–430 n.e.). Traktat Boecjusza De Institutione musica stał się autorytatywnym źródłem zrozumienia dla kompozytorów średniowiecza.

Augustyn z Hippo: „Kiedy przytrafia mi się bardziej śpiewanie niż śpiewanie, wyznaję się, że zgrzeszyłem kryminalnie”.

Ewolucja muzyki i jej włączenie do praktyki liturgicznej w średniowieczu dało początek nowym postawom wobec muzyki, jej celu i funkcji; przede wszystkim idea, że ​​muzyka ma być „sługą” religii. Dla kościelnych starszych średniowiecza muzykę uznano za dobrą tylko wtedy, gdy „otwiera umysł na nauki chrześcijańskie i rozprasza duszę na święte myśli”. Kościół był zaniepokojony potencjalnie niszczącymi elementami muzyki, w wyniku czego pewne frakcje w hierarchii kościelnej, które uważały sztukę w ogóle, a w szczególności muzykę, były wrogie religii. Szczególnie muzyka instrumentalna była często oczerniana jako związana raczej z ciałem niż z duchem i związana ze „starym” żydowskim przymierzem z Bogiem w przeciwieństwie do „nowego” przymierza chrześcijańskiego.

Jednak nie można było zaprzeczyć estetycznemu pięknu muzyki. Średniowieczne chrześcijańskie przekonanie, że duchowe spełnienie i odkupienie było w jakiś sposób utrudnione lub utrudnione przez przyjemne rzeczy, takie jak muzyka, niepokoiło nawet najbardziej światłych wyznawców wiary. Św. Augustyn zaobserwował ten dylemat:

„Kiedy przywołuję na myśl łzy, które wylewam z pieśni mego kościoła… doceniam wielką użyteczność tego zwyczaju. W ten sposób waham się między niebezpieczną przyjemnością a próbą zdrowego rozsądku; jestem raczej skłonny pochwalić użycie śpiewu w kościele , że tak zachwycając ucho, słabsze umysły mogą zostać pobudzone do formy oddania. Jednak kiedy zdarza mi się być bardziej poruszonym śpiewem niż śpiewem, wyznaję się, że zgrzeszyłem kryminalnie, a wtedy wolałbym nie słyszałem śpiew ”.

Jak zauważa historyk muzyki Daniel J. Grout, w każdym wieku istnieje muzyka, która nie nadaje się do celów religijnych lub religijnych. Kościół chrześcijański, podobnie jak starożytne kultury z epoki średniowiecza, dokonał rozróżnienia między sztuką świętą i świecką, którą uznał za konieczny w procesie wpajania swoich nawróconych zasadą ascetyczną, która przetrwałaby wszelkie przetrwające wpływy.

Stres form wokalnych

Mszał z pieśniami gregoriańskimi

Zainteresowanie Kościołem katolickim muzyką pokazuje nie tylko jego praktykujący, ale także liczne akty prawne i przepisy mające na celu promowanie muzyki godnej boskiej służby. Ponieważ powszechnie uważano, że instrumenty nie mogą czynić niezgody z duchem boskości, a także z muzyką wokalną, muzyka instrumentalna była w większości wykluczona z tradycji liturgicznej we wczesnym i średniowiecznym kościele. Ta preferencja dla muzyki wokalnej była ważnym czynnikiem decydującym o tym, dlaczego śpiew gregoriański i śpiew pieśni stały się dominującymi mediami muzyki liturgicznej przez setki lat.

Msza jako forma świętej kompozycji muzycznej jest kompozycją chóralną, która nadaje muzyce określone fragmenty liturgii eucharystycznej (przede wszystkim Kościoła rzymskokatolickiego, Kościołów anglikańskich, a także Kościoła luterańskiego). Najwcześniejsze ustawienia muzyczne Mszy to śpiew gregoriański.

Rozwój śpiewów w muzykę z wieloma głosami i wczesny styl polifoniczny XIII wieku doprowadził do powstania kompozytorów szkolnych Notre-Dame Léonin i Pérotin. Dopiero na początku XIV wieku kompozytorzy zaczęli pisać polifoniczne wersje sekcji Mszy. Muzyka liturgiczna kompozytorów wczesnorenesansowych Dufay, Gabrieli, Obrecht, Okegehm i Josquin des Prez zaczęła przyjmować bardziej zróżnicowane aspekty stylistyczne i emocjonalne.

Nowe formy ewoluują

W Kościele rzymskokatolickim wyszukana muzyka była czasami krytykowana. Istnieje jednak wiele dzieł z epoki XVI-wiecznych kompozytorów, takich jak Orlandus de Lassus, Allegri i Vittoria, w których w muzyce liturgicznej stosowane są najbardziej wyszukane środki wyrazu. Są one zgodne z każdym wymogiem liturgicznym, a jednocześnie wydają się być spontanicznym wylaniem wielbiącego serca.

Wraz z pojawieniem się protestantyzmu duży nacisk położono na stosowanie nowych form muzyki w kontekście liturgicznym. Dla muzyków takich jak Martin Luther i Johann Sebastian Bach muzyka nie była przede wszystkim ćwiczeniem techniki kompozytorskiej, ale miała głębokie duchowe i religijne podstawy. Hymny Marcina Lutra zainspirowały wielu kompozytorów do kontynuowania tradycji hymnalnej w Niemczech. Pisanie chorałowe stało się ważną cechą motetów, muzyki organowej i kantat. Kompozytorzy tacy jak Heinrich Schütz i Dietrich Buxtehude stali się bardzo wpływowi na rozwój muzyki hymnowej, zyskując na znaczeniu w nabożeństwach kościelnych. Bach był kulminacyjną postacią w rozwoju muzyki kościelnej.

Johann Sebastian Bach

Chociaż nie wprowadził żadnych nowych form muzycznych, Bach poszerzył i wzbogacił dominujący niemiecki styl o niezwykłą technikę kontrapunktową, pozornie łatwą kontrolę harmonicznej i motywacyjnej organizacji od najmniejszej do największej skali oraz adaptację rytmów i tekstur z zagranicy, szczególnie z zagranicy Włochy i Francja. Czczony za intelektualną głębię, techniczne rozkazy i piękno artystyczne, jego prace obejmują wiele dzieł liturgicznych, takich jak Msza h-moll, Pasja według św. Mateusza i około 240 kantat kościelnych, które często komponował na specjalne okazje religijne, takie jak Boże Narodzenie i Wielkanoc.

Oprócz zwykłego śpiewu i stylu polifonicznego Kościół katolicki ostatecznie dopuścił kompozycje homofoniczne lub figuralne z akompaniamentem instrumentalnym lub bez, pisane albo w trybach kościelnych, albo we współczesnych tonacjach głównych lub mniejszych. Śpiew gregoriański jest gorąco polecany przez Kościół katolicki, ponieważ zarówno muzyka polifoniczna, jak i współczesna muzyka jednogłosowa dla zgromadzenia. Przed Soborem Watykańskim II, zgodnie z Motu proprio Piusa X (22 listopada 1903 r.), Następującymi ogólnymi zasadami Kościoła były:

„Muzyka sakralna powinna posiadać w najwyższym stopniu cechy właściwe liturgii, a ściślej świętości i czystości formy, z której spontanicznie wypływa jej inny charakter uniwersalności. Musi być święta i dlatego musi wykluczać wszelką wulgaryzmy, a nie tylko z samej siebie, ale także ze sposobu, w jaki są one przedstawiane przez tych, którzy ją wykonują. Musi to być prawdziwa sztuka, ponieważ w przeciwnym razie nie może wywierać na umysły słuchaczy wpływu, który medytuje Kościół, przyjmując w swojej liturgii sztukę muzyki, ale musi być również uniwersalna, w tym sensie, że chociaż każdy naród może dopuścić do swoich kościelnych kompozycji te specjalne formy, o których można powiedzieć, że stanowią ich rodzimą muzykę, to jednak formy te muszą być podporządkowane w taki sposób, aby ogólna charakterystyka muzyki sakralnej, polegająca na tym, że żaden naród nie może odnieść wrażenia innego niż dobre słuchanie jej ”. Zostało to rozwinięte przez papieża Piusa XII w jego Motu Proprio zatytułowanym „Musicae Sacrae”.1

Od Vaticanum II

Współczesna oficjalna polityka kościelna jest wyrażona szczególnie w dokumencie Sacrosanctum Concilium Soboru Watykańskiego II. Stanowi on po części:

W granicach określonych przez typowe wydania ksiąg liturgicznych do właściwego terytorialnego organu kościelnego należy określenie adaptacji, szczególnie w przypadku sprawowania sakramentów, sakramentaliów, procesji, języka liturgicznego, muzyki sakralnej i sztuka… (art. 39) W niektórych częściach świata, zwłaszcza na terenach misyjnych, są ludzie, którzy mają własne tradycje muzyczne i odgrywają dużą rolę w życiu religijnym i społecznym. Z tego powodu należy przywiązywać należytą wagę do ich muzyki i zapewnić jej odpowiednie miejsce, nie tylko kształtując ich stosunek do religii, ale także dostosowując kult do rodzimego geniuszu… (art. 119)

Reforma ta doprowadziła do przyjęcia wielu nowych liturgicznych form muzycznych w późnym dwudziestym wieku, od rozprzestrzenienia się w 1958 r. „Misa Luba” tradycji kongijskiej z afrykańskimi stylami wokalnymi i perkusją, po eksperymenty folk-rockowe amerykańskiej „Mszy Ludowej”. „

Współczesna muzyka liturgiczna

Dwudziestowieczni kompozytorzy klasyczni, w tym Igor Strawiński, Francois Poulenc, Leonard Bernstein, Benjamin Britten, Ralph Vaughan-Williams, Olivier Messiaen, Osvaldo Golijov, Sophie Gubaidulina, John Rutter, Arvo Paert i Tan Dun skomponowali muzykę opartą na tematach i tekstach liturgicznych.

Charles Wesley i jego brat John skomponowali wiele popularnych hymnów protestanckich.

W międzyczasie hymn protestancki przekształcił się w rodzaj nieformalnej muzyki liturgicznej, w której pieśni kompozytorów takich jak Martin Luther, Bracia Wesley i wielu innych śpiewane są w odpowiednich momentach na służbie protestanckiej. Niektóre z tych pieśni przybierają formę tradycyjnych elementów liturgicznych, takich jak modlitwy, psalmy i doksologie, podczas gdy inne są mniej formalnymi pieśniami poświęcenia, inspiracji lub ewangelizacji.

Chociaż duchy murzyńskie nie były częścią tradycji europejskiej muzyki liturgicznej, były jednymi z najwcześniejszych przejawów wiary religijnej w Ameryce i były inspirowane hymnami i pieśniami afrykańskich tradycji muzycznych. Tradycja „jęku” to styl melodyczny, wspólny dla murzynów, który stanowi znaczną część tradycji muzycznej wielu czarnych kościołów. Muzyka gospel, choć popularna zarówno w środowisku pozakościelnym, jak i liturgicznym, to gatunek muzyki głównie amerykańskiej, charakteryzujący się dominującym wokalem czerpanym z kultu chrześcijańskiego i często zawierającym chrześcijańskie teksty ewangeliczne. Dwa główne rodzaje muzyki gospel rozwinęły się w zasadzie rasowo. Należą do nich Ewangelia miejska (czasami nazywana „czarną Ewangelią”) i jej białe odpowiedniki, między innymi: Ewangelia południowa i nowoczesna, popularyzowana Ewangelia (obecnie bardziej znana jako „muzyka uwielbienia” lub współczesna muzyka chrześcijańska).

Niezachodnia muzyka sakralna

Surowi tradycyjni muzułmanie mają tendencję do unikania muzyki w uwielbieniu, ale nie są całkowicie odrzucani. Różnorodność w islamie doprowadziła do różnych praktyk muzycznych. Piosenki oddania, zwane nasheed są zwykle formą modlitwy lub recytacji Koranu. W Indiach i Pakistanie istnieją koncerty świętych piosenek znanych jako qawwali, związane z tradycją suficką, do której należą hamad (piosenka wychwalająca Allaha) i naat, piosenka na cześć Mahometa. W Turcji utwory te obejmują ilahi i nefe.

W starożytnych kulturach orientalnych muzyka często towarzyszyła obrzędom rytualnym. The Shijing (Księga pieśni) sięga czasów konfucjańskich i zawiera pieśni towarzyszące ofiarom rytualnym.

Muzyka w starożytnych Chinach była kojarzona z moralnym i etycznym dobrobytem społeczeństwa (podobnie jak Grecy). Konfucjusz posunął się nawet do stwierdzenia: „Jeśli ktoś chce wiedzieć, czy królestwem rządzi się dobrze, czy jego moralność jest dobra czy zła, jakość jego muzyki dostarczy odpowiedzi”.

Intonowanie jest integralnym aspektem tybetańskiej tradycji buddyjskiej i opiera się głównie na świętych tekstach. The Yang, wysoce wyspecjalizowanemu stylowi intonowania, wolnemu od metrycznych cech rytmicznych, towarzyszą bębny i trwałe sylaby śpiewane w niższej tessiturze.

Tradycyjny koreański muzyk

Muzyka koreańska oparta jest na wierzeniach buddyjskich i rdzennych szamanistach. Zachowały się buddyjskie i szamańskie tańce oraz szamańska muzyka perkusyjna, podobnie jak melodyjna, synkopowana muzyka taneczna zwana sinawi. W Korei tradycyjna forma znana jako Aak, jest potomkiem chińskiej muzyki rytualnej.

Muzyka indiańska odgrywa istotną rolę w ceremoniach i opowieściach, przekazując zwyczaje rodowe nowym pokoleniom. Tradycyjnie mówi się, że indiańska muzyka ceremonialna pochodzi od bóstw lub duchów lub od szczególnie szanowanych osób. Rytuały kształtują każdy aspekt piosenki, tańca i kostiumów.

Notatki

  1. ↑ Musicae Sacrae

Referencje

  • Benet, John. Wczesna angielska muzyka kościelna. Londyn: Stainer & Bell Ltd, 2001. ISBN 0-852-49846-2
  • Bent, Margaret. Muzyka liturgiczna z XV wieku. 4, Wczesne masy i pary mas. Stainer and Bell, dla British Academy, 1979. ASIN B0000CT35E
  • Gaines, James R. Wieczór w Pałacu Rozumu: Bach spotyka się z Fryderykiem Wielkim w epoce Oświecenia. Nowy Jork: Harper / Collins, 2005. ISBN 0-00-715658-8
  • Grout, Donald J., Claude Palisca i J. Peter Burkholder. Historia muzyki zachodniej. Nowy Jork: W.W. Norton & Company, Inc., 2005. ISBN 978-0393979916
  • Leaver, Robin A. Muzyka liturgiczna Lutra: zasady i implikacje. Grand Rapids, MI: William B. Eerdmans Pub. Co., 2007. ISBN 0-802-83221-0
  • Montone, Brian. Muzyka liturgiczna po Vaticanum II: błędna interpretacja. CA: Mills College, 2006. OCLC 74282553
  • Tame, David. The Secret Power of Music. Northamptonshire, Anglia: Turnstone Press, Ltd, 1984. ISBN 0-89281-056-4

Linki zewnętrzne

Wszystkie linki pobrano 24 lipca 2018 r.

  • Antiochiańska Ortodoksyjna muzyka liturgiczna www.antiochian.org.
  • Żydowska muzyka liturgiczna www.smithcreekmusic.com
  • Muzyka Kościoła w Dniach Ostatnich www.lds.org
  • The Church Music Association of America www.musicasacra.com
  • Royal School of Church Music www.rscm.com
  • Syryjska muzyka kościelna www.syriacmusic.com

Obejrzyj wideo: Paweł Bębenek wywiad muzyka liturgiczna (Sierpień 2020).

Pin
Send
Share
Send